Ik bewonder mensen die onrecht of ongelijkheid zien, weten dat er iets niet klopt en vervolgens alles op alles zetten om dat te veranderen. Tracy Edwards deed precies dat: met een vrouwenteam zette ze eind jaren tachtig de zeilwereld op zijn kop.
– Klik op een afbeelding voor de trailer (2.12) –
Ik bewonder mensen die iets doen voor het groter of het hogere. Die onrecht of ongelijkheid zien, weten dat er – op een diep en fundamenteel niveau – iets niet klopt, in actie komen en vervolgens alles op alles zetten om dat te veranderen. Het raakt me elke keer weer. Ook deze documentaire van Tracy Edwards die de (zeil)wereld eind jaren 80 op zijn kop zette en de achtergestelde positie van vrouwen aan de kaak stelde. Ze wil met een vrouwenteam deelnemen aan de zwaarste zeilrace ter wereld deelnemen en bewerkstelligt vervolgens haast het onmogelijke. Over zeilen, doorzettingsvermogen, ongelijkheid, inclusie, teamontwikkeling en (vrouwelijk) leiderschap. Een voorbeeld voor ons allen.
“I never stuck at anything, gave up at a drop of a hat. This was the first time in my life I had stood up for something I believed in. And the harder it became, the more I wanted to do it. For her.”
Tracy Edwards groeit gelukkig en haast idyllisch op het in Engelse Reading. Ze krijgt de ondernemingszin, het doorzettingsvermogen en de vastberadenheid vanuit haar opvoeding mee. ‘Niet opgeven’ is het motto. Haar leven verandert op 10-jarige leeftijd compleet als haar vader aan een hartaanval overlijdt, haar moeder de elektronicazaak van haar vader niet kan voortzetten omdat ze door de mannelijke omgeving wordt weggepest en haar moeder hertrouwt. Ze verhuist naar Wales en de nieuwe levenspartner van haar moeder blijkt een alcoholist te zijn. De dynamiek thuis zorgt ervoor dat ze van een rustig, vrolijke meisje in een gemene en rebelse puber verandert. 26 keer geschorst en uiteindelijk van school gestuurd, vlucht ze op 16-jarige leeftijd naar Griekenland waar ze op een boot gaat werken en in contact komt met de zeilwereld. En dat begint het avontuur pas echt.
Ze hoort van de Whitbread Round the World Race (alias de Volvo Ocean Race en nu de Ocean Race) en de dag erna solliciteert ze al als kok op een van de boten. Ze wordt geweigerd. Ze nemen geen vrouwen aan, die zijn alleen voor ‘fucking in the harbors’. Teleurgesteld keert ze terug naar de charterboot waar ze werkzaam is. Ze vertelt het verhaal aan Koning Hoessein van Jordanië die te gast is op deze charter. Hij zegt dat ze het moet doen. En na een uur is ze overtuigd en met alles wat ze in zich heeft, lukt het de volgende dag op een raceboot om een baan als kok te krijgen. Van de 230 deelnemers aan de Whitbread Round the World blijken er slechts vier vrouw te zijn.
Het koken is verschrikkelijk en de mannen behandelen haar als ‘shit’. Maar als ze even op het dek mag zijn, ervaart ze de magie van deze race. Ze wil deelnemen en beseft dat dat in deze cultuur niet gaat lukken. Ze kondigt na de race aan om met een ‘all women team’ deel te nemen. Ze heeft drie jaar de tijd om een boot, sponsors en crew te vinden. De zeilsters zijn geen probleem, maar aan geld voor een boot is niet te komen. De heersende gedachte is dat ze niet sterk en slim genoeg zijn en dat ze te weinig doorzettingsvermogen hebben om deel te nemen. De beste reactie die ze krijgen is: “We vinden het een goed idee, maar het risico op slechte publiciteit als jullie komen te overlijden is te groot.”
Ze neemt een tweede hypotheek op haar huis en koopt een tweedehands boot. De bouwval wordt door de twaalf vrouwen opgeknapt tot een competitief waardige boot, maar ze komen nog bijna 1 miljoen pond aan sponsorgeld tekort. En daar komt koning Hoessein van Jordanië weer om de hoek kijken als hij met Royal Jordan Airlines hun het laatste sponsorgeld geeft. Ze kunnen van start. Tracy staat onder grote druk en is niet te genieten. Ze krijgt het aan de stok met de beste en leidende zeilster van het team. En drie weken voor de race ontslaat ze haar en gaat zelf het zeilteam leiden. Ze heeft nauwelijks ervaring en gaat deelnemen aan een van de gevaarlijkste zeilraces van de wereld. Teamleden willen opstappen en ze smeekt ze om de eerste etappen te varen. En zo gaan ze van start. Een aanloop die alleen maar tot mislukkingen kan leiden. En dan…
Maiden is een prachtige documentaire over ergens voor staan, geloof hebben en dat vervolgens met grote passie nastreven. Om vervolgens het haast onmogelijke te bereiken. Wat een leiderschap, wat een vastberadenheid en wat een doorzettingsvermogen. Een voorbeeld voor ons allen.
Deze prachtige documentaire over Tracy Edwards zette me weer aan het denken over mijn eigen onbewuste denkpatronen en handelingen. Waarom denk ik eerder aan Ghandi, Mandela of Martin Luther King Jr. dan aan Rosa Parks of Moeder Teresa als ik het over het dienen van het grotere heb? Waarom kies ik eerder voor het verhaal van Douglas Tompkins in een workshop dan het verhaal van Tracy Edwards of van Kathrine Switzer als ik een workshop over het doorbreken van patronen geef? Waarom is mijn denken zo gekleurd, vroeg ik me weer eens af naar aanleiding van Maiden. En wat zegt dat over mijn handelingswijze in het dagelijks leven? En welk beeld geef ik onbewust aan mijn dochter mee?
Ons denken wordt voor een groot deel door onze ervaringen bepaald. Onze opvoeding, de opleiding die we genieten, wat we (op school) lezen en zien, onze vriendjes en vriendinnetje, de omgeving waarin we opgroeien, hoe we eruit zien, de (vervolg)opleiding die we volgen, de omgeving waarin we werken en tegenwoordig ook steeds meer door de media. Hoe vaak nemen we buiten de vaststaande kaders informatie tot ons? Zoek jij dat op? En probeer jij jij onbewuste denkpatronen – door jezelf te bevragen waarom je juist dat kiest of denkt – wel eens onder de loep te nemen ?
Het is moeilijk om uit je eigen denkpatroon te treden. Dialoog, de ervaring van anderen bevragen, goed luisteren en nieuwsgierig zijn waarom iemand tot een bepaalde mening is gekomen, helpt om buiten je eigen wereldbeeld te komen. Ook om iets anders dan de mainstream te lezen helpt. Een andere mening, een andere gedachte en een ander perspectief echt proberen te doorgronden. Om vervolgens niet iemand te beoordelen op zijn gedrag, maar vooral te kijken waar dat gedrag vandaan komt. Welke ervaring ligt daaraan ten grondslag? Wat maakt dat hij of zij die mening heeft? Welke vragen stel je? En luister je werkelijk naar wat iemand te zeggen heeft? Het is een belangrijke vaardigheid in een omgeving en organisatie waar veel diversiteit is. Het vraagt een open, luisterende en niet (ver)oordelende houding.
Wil je reageren op dit essay? Ik lees je bericht graag.
Dit artikel maakt deel uit van essays en onderzoeken.
Meer verhalen over wat mensen raakt, bezighoudt en beweegt en in het dagelijks leven en werk zichtbaar wordt.
Lees Onderweg ›Ongeveer eens per maand een nieuw verhaal, Natuurlijk Ritme en een selectie uit de agenda. Soms ook iets om verder te lezen, kijken of luisteren.
Onderweg ontvangen ›
Je luistert niet!My Octupus Teacher
Scroll naar bovenzijde