Marc-André Leclerc zoekt op autonome wijze zijn eigen weg en heeft daar enorm veel plezier in. In de bergen leeft hij volledig in het moment. Zijn manier van klimmen, zijn authenticiteit en zijn bescheidenheid maken diepe indruk.
– Klik op een afbeelding voor de trailer (2.28) –
Wat raakte deze documentaire mij in het najaar van 2021. Ik werd deze keer niet alleen geraakt door de prachtige beelden en het extreme klimmen. Nee, ik was meer onder de indruk van de mindset en de filosofie van de klimmer Marc-André Leclerc. Een verhaal over iemand die op autonome wijze zijn eigen weg zoekt en daar enorm veel plezier in heeft. Dat hij tevens een buitengewone prestaties levert en daar bescheiden over is maakt indruk omdat veel mensen in deze wereld constant bezig zijn om zichzelf te laten zien. Ook in de bergsportscène – met sponsorcontracten en commerciële belangen – zijn deze uitwassen van de hedendaagse maatschappij zichtbaar.
“When I’m in the mountains life is so incredibly simple.”
Kijktip: Huur deze film op een van de kanalen zonder verder iets te lezen over de film. Het geeft een extra dimensie aan de film en zet je daarmee tot nadenken.
Peter Mortimer komt in obscure bergblogs de verbazingwekkende verhalen over Marc-André Leclerc tegen. Slechts een select groepje klimmers is op de hoogte en gaat compleet uit hun dak. Hij lijkt het onmogelijke te presteren. Hij zoekt deze jonge Canadese klimmer. Je krijgt als een kijker een wat bijzondere en in zichzelf gekeerde jongen te zien die alleen maar bezig is met klimmen. Mortimer vraagt of hij hem mag filmen.
“When I’m soloing rock climbs, I don’t really like to feel like I’m pushing myself. That’s not the reason for soloing rock for me. I don’t feel like to feel like I’m doing something intense and scary.”
We zien hem regelmatig zonder zekering klimmen. Maar als het er echt op aankomt, verdwijnt hij van de radar. Via social mediaberichten van zijn vrienden merken we dat Leclerc zich over de wereld beweegt en dat hij daar de meest ongelofelijke dingen doet. Zuid-Amerika, Schotland, Baffin eiland et cetera. De toppunten zijn de winterbeklimmingen Emperor Face van Mount Robson van Torre Egger in Patagonia die als een van de moeilijkste beklimmingen in Zuid-Amerika bekendstaat. En die Leclerc solo én in de winter doet. Onnavolgbaar. Soloklimmen met een hoofdletter S.
Leclerc is een bijzondere klimmer. Niet alleen om wat hij doet, maar door de manier waarop hij dat doet. Bij het soloklimmen volgt hij daarbij een aantal aan zichzelf opgelegde regels:
1. Hij heeft geen telefoon bij zich. Dat zou hem in de verleiding kunnen brengen om iemand te bellen als hij in een moeilijke situatie zit. Solo is echt solo.
2. Hij bekijkt de route pas als hij begint te klimmen. Hij staat onder de wand, neemt deze aandachtig in zich op en kiest zijn weg naar boven.
3. Er is niemand aanwezig. En dat betekent ook dat een cameraploeg niet met drones of op afstand mag filmen. Hij is helemaal alleen op die extreme wanden midden in de natuur.
Hij moet en zal het in zijn eentje doen. Dat geeft hem de ervaring dat hij een met de natuur is. Als hij eenmaal de beklimming heeft gedaan dan nodigt hij de cameraploeg uit, beklimt hij de route nog een keer en mogen ze hem filmen. Hij heeft zijn ‘solo-ervaring’ gehad en is nu bereid om die met de wereld te delen.
Hij lijkt het onmogelijke te presteren en weinig mensen zijn op de hoogte. Als je ‘Free Solo’ met de rotsklimmer Alex Honnold van Jimmy Chin of ‘The Dawn Wall’ met Tommy Caldwell ook van Peter Mortimer kent, dan zie je meer de ‘Hollywood-versie’ van het klimmen. Dit is de andere kant van het spectrum.
Niet alleen is het klimmen extremer doordat er wordt geklommen in gemixte omstandigheden. Dat wil zeggen klimmen in een combinatie van rots, steen, ijs en sneeuw. Normaliter heb je daar verschillende soorten uitrusting voor nodig. Hij combineert dat. Daarnaast hanteert hij ook nog eens die extreme regels. Dit is echt ‘next level’! De voormalige wereldsterren van het alpinisme zoals Reinhold Messner, Barry Blancard en Jim Elzinga tonen diepe respect.
Wat maakt klimmen in gemixte omstandigheden nou zou lastig? Bij rotsklimmen beweeg je je op het graniet of harde steen. Het is een materiaal dat stevig en zeker is. Het draait om een goede grip en flow op dit harde materiaal. Bij sneeuw en ijs heb je te maken met elementen die aan veranderingen onderhevig zijn en kunnen bewegen. Het klimmen wordt daardoor veel extremer, risicovoller en uitdagender.
Je ziet enkele bijzondere en prachtige beklimmingen op de meest spectaculaire en niet beklommen wanden de wereld. Een drone vliegt rustig rond als hij zijn ijsbijl en het puntje van zijn stijgijzers op de millimeters van de richel honderden meters boven de grond in het winterse terrein plaatst. Of hij klemt ze ijsbijl voorzichtig in een ijsgat. Het is te gevaarlijk om met de ijsbijl te slaan. Het risico is te groot dat het ijs – dat in pilaren los van de berg hangt – afbreekt waardoor hij met het ijs mee naar beneden valt. En dit allemaal zonder touw en enige vorm van zekering. Helemaal los en alleen op die steile helling.
Al deze solo-bergbeklimmers zeggen hetzelfde. Ze ervaren de ultieme vrijheid in een ongelofelijke schoonheid. Op plekken waar niet of nauwelijks iemand komt. Ze beleven daar iets wat ze in de normale wereld niet kunnen krijgen. Het is een flow en een staat van zijn die zo aantrekkelijk blijkt te zijn dat ze de risico’s voor lief nemen.
“It puts you directly in the present. You can’t be thinking about anything else. And you’re interacting and improvising in the moment. And you’re just in control.”
“Horen bescheidenheid en je eigen weg gaan niet bij elkaar?”, was de vraag die ik me na afloop van ‘The Alpinist’ stelde. Is het niet zo dat als je radicaal je eigen weg gaat, kiest voor de ervaring en je focust op het prachtige gevoel dat daarbij hoort, dat je je ervaring niet hoeft te delen. Dat je je niet druk maakt over je identiteit, over wat anderen van je denken en dat je gewoon doet. Dat de ervaring en de beoefening meer dan genoeg is. De manier van Leclerc getuigt van een krachtige authenticiteit. Ik werd – in een wereld waar we over meningen, oordelen, verhalen tuimelen en er in de media om elk moment van aandacht wordt gestreden – door deze gedachte geraakt en gegrepen.
Wil je reageren op dit essay? Ik lees je bericht graag.
Dit artikel maakt deel uit van essays en onderzoeken.
Meer verhalen over wat mensen raakt, bezighoudt en beweegt en in het dagelijks leven en werk zichtbaar wordt.
Lees Onderweg ›Ongeveer eens per maand een nieuw verhaal, Natuurlijk Ritme en een selectie uit de agenda. Soms ook iets om verder te lezen, kijken of luisteren.
Onderweg ontvangen ›
De Acht BergenMacht
Scroll naar bovenzijde
